Evaluatie Wet uitwerking Autobrief II

Sinds april 2016 is de Wet uitwerking Autobrief II van kracht. In de Wet uitwerking Autobrief II staan twee hoofddoelen van fiscaal autobeleid voorop:

  1. een stabiele inkomstenstroom voor de overheid op basis van verdedigbare en uitvoerbare autobelastingen;
  2. een wezenlijke ondersteuning van de luchtkwaliteiten klimaatdoelen op autogebied via proportionele en goed gerichte fiscale prikkels.

Hoofdmaatregelen Wet uitwerking Autobrief II

Deze hoofddoelen hebben zich vertaald in de volgende hoofdmaatregelen van de Wet uitwerking Autobrief II:

  • De motorrijtuigenbelasting (MRB) voor reguliere personenvoertuigen is met gemiddeld 2% verlaagd.
  • De belasting van personenauto’s en motorrijwielen (BPM) (voor met name voor auto’s in het kleine en middensegment) wordt geleidelijk over de periode 2017 – 2020 met 14,7% verlaagd.
  • Het algemene bijtellingspercentage is verlaagd van 25 naar 22 (voor auto’s vanaf 2017).
  • De bijtelling is minder CO2-afhankelijk doordat het aantal bijtellingscategorieën is teruggebracht van vier naar twee.
  • Behoud van fiscale stimulering van emissievrije auto’s (vrijstelling BPM, MRB en per saldo 4% bijtelling).
  • De korting op de bijtelling voor emissievrije auto’s wordt per 2019 begrensd tot een catalogusprijs van € 50.000.
  • Plug-in hybride auto’s (PHEV’s) houden een halftarief in de MRB tot en met 2020 en worden in de BPM meer als normale auto’s behandeld.
  • Voor PHEV’s geldt per 2017 geen korting meer op de bijtelling.
  • Invoering MRB-toeslag op oude vervuilende dieselauto’s.

Evaluatie Wet uitwerking Autobrief II

In 2016 is aangekondigd dat er halverwege 2018 een evaluatie zal plaatsvinden van de Autobrief II. Nog nét voor het zomerreces 2018, op 5 juli 2018, heeft staatssecretaris van Financiën Menno Snel de evaluatie van de Wet uitwerking Autobrief II naar de Tweede Kamer gestuurd. In dit artikel deel ik graag een aantal van de belangrijkste uitkomsten die interessant zijn voor leaserijders en wagenparkbeheerders:

Conclusie 1: Gemiddelde CO2-uitstoot is licht gestegen

De gemiddelde CO2-uitstoot van de nieuwverkochte personenauto’s in Nederland is in 2017 licht gestegen ten opzichte van 2016 (van 106 g/km naar 108 g/km).Een mogelijke verklaring voor deze lichte stijging is het terugvallen van de verkopen van PHEV’s, die sinds 2017 geen bijtellingskorting meer krijgen. De verwachting is dat de CO2-uitstoot van
nieuwverkochte auto’s in 2018 weer zal dalen als gevolg van een toename van het aantal emissievrije auto’s en een autonome daling van de CO2-uitstoot van conventionele auto’s.

Conclusie 2: Oude vervuilende dieselauto’s worden per 2020 zwaarder belast

Met name dieselauto’s kunnen een negatieve impact hebben op de luchtkwaliteit. Nederland heeft in vergelijking tot veel andere Europese landen een laag aandeel dieselauto’s in het wagenpark en onder de nieuwverkopen. De fiscale behandeling van dieselauto’s in de BPM en de MRB leidt ertoe dat deze auto’s voor veel Nederlanders minder aantrekkelijk zijn. Wellicht heeft de dieselauto ook wat aan populariteit ingeleverd als gevolg van de softwarefraude.

In de Wet uitwerking Autobrief II is ervoor gekozen per 2019 een MRB-toeslag op oude vervuilende dieselauto’s in te voeren. Deze voertuigen zijn door de hoge fijnstofuitstoot een extra grote bedreiging voor de luchtkwaliteit. Het ICT-systeem van de Belastingdienst is echter niet tijdig gereed om deze toeslag per 2019 in werking te laten treden. Het streven is om deze toeslag per 1 januari 2020 in werking te laten treden.

Conclusie 3: Toename van elektrische auto’s in Nederland zal doorzetten: huidige maatregelen blijven ongewijzigd van kracht

De Wet uitwerking Autobrief II zet in op meer kosteneffectieve klimaatprikkels. Om die reden is er onder meer voor gekozen om het stelsel minder CO2-afhankelijk te maken en meer in te zetten op de transitie naar emissievrij rijden. Voor emissievrije auto’s geldt tot en met 2020 een vrijstelling van BPM en MRB en een korting op de bijtelling waardoor deze uitkomt op 4%. De fiscale behandeling van PHEV’s in de BPM en de bijtelling is genormaliseerd. Voor PHEV’s geldt tot en met 2020 een halftarief in de MRB om deze voertuigen aantrekkelijker te maken voor de tweedehands autokoper.

De ontwikkeling van volledig elektrische auto’s (EV‘s) in het wagenpark loopt tot en met 2017 achter op de raming van Autobrief II. Eind 2017 stonden er in Nederland 21.115 EV’s geregistreerd. Eind mei 2018 waren er 27.179 EV’s in Nederland op de weg. Met deze aantallen is Nederland een van de voorlopers in Europa op het terrein van elektrisch rijden. Toch gaat het dan om slechts 0,25% van het totale Nederlandse personenautowagenpark. De EV-nieuwverkopen over 2017 beslaan zo’n 2,1% van de totale nieuwverkopen.

De markt van EV’s is volop in ontwikkeling. Steeds meer automerken hebben inmiddels één of meerdere EV’s in het assortiment. Ook is er veel ontwikkeling in prijs, kwaliteit en accubereik van nieuwe elektrische modellen. Het aanbod van betaalbare EV’s met een acceptabel accubereik neemt jaarlijks toe. Net als veel marktpartijen verwacht de staatssecretaris daarom dat de toename van het aantal EV’s in Nederland zal doorzetten en er eind 2018 in totaal zo tussen de 35.000 en 40.000 EV’s in Nederland geregistreerd staan. Daarmee lijkt het totale aantal EV’s eind 2018 hoger uit te gaan komen dan de verwachting ten tijde van de doorrekening van Autobrief II.

Het is lastig te voorspellen hoe de markt van EV’s zich in 2019 en 2020 verder gaat ontwikkelen. De fiscale voordelen van EV’s dragen sterk bij aan het aantrekkelijker maken van deze auto’s ten opzichte van vergelijkbare auto’s met een verbrandingsmotor. Op dit moment bereiken de staatssecretaris echter signalen dat er voor EV’s soms lange leveringstijden gelden en dat deze auto’s ook niet altijd leverbaar zijn. De beschikbaarheid van betaalbare EV’s lijkt de komende jaren daarom leidend in de mate waarin er nieuwe EV’s in Nederland op de weg zullen verschijnen. De markt zal zich op dit punt nog verder moeten ontwikkelen.

Nulemissieauto’s worden in ieder geval tot en met 2020 gestimuleerd met een vrijstelling in de BPM en MRB en lagere bijtelling door toepassing van een milieukorting van 18%. Om het risico op overstimulering bij het luxere segment voertuigen te voorkomen is er in de Wet uitwerking Autobrief II gekozen om deze korting op de bijtelling vanaf 1 januari 2019 alleen te laten gelden tot een catalogusprijs van € 50.000. Voor een nieuwe EV met een catalogusprijs van € 90.000 geldt door deze maatregel vanaf 2019 een bijtelling van in totaal € 10.800 (dat is 4% van € 50.000 + 22% van € 40.000). Dit komt neer op een percentage van ongeveer 12% van de totale catalogusprijs. Een conventionele auto in hetzelfde segment (met een catalogusprijs van € 70.000 tot € 90.000) kent een bijtelling van 22% van de catalogusprijs en komt daarmee uit op een bijtelling van € 15.400 (catalogusprijs € 70.000) respectievelijk € 19.800 (catalogusprijs € 90.000).

Eindconclusie tussentijdse evaluatie Wet Uitwerking Autobrief II

Op basis van de bovenstaande gegevens concludeert de staatssecretaris dat de Wet uitwerking Autobrief II heeft geleid tot meer stabiele belastinggrondslagen en – met name in de bijtelling – minder marktverstoring en minder complexiteit. Tegelijkertijd biedt de fiscale stimulering een belangrijke bijdrage aan het versnellen van de transitie naar emissievrij rijden. De maximering van het bijtellingsvoordeel op EV’s boven de € 50.000 draagt bij aan het voorkomen van overstimulering en verbetert op termijn de kosteneffectiviteit van de fiscale stimulering van emissievrij rijden.

Vanaf de inwerkingtreding van de MRB-toeslag op oude vervuilende dieselauto’s draagt de fiscaliteit (naast de hoge dieseltoeslagen in de BPM en MRB) tevens sterker bij aan het verbeteren van de luchtkwaliteit in Nederland.

Al met al ziet de staatssecretaris daardoor geen noodzaak om op korte termijn bij te sturen. De ervaring van de afgelopen jaren leert echter dat het verstandig is om een vinger aan de pols te houden. Onder meer door technologische ontwikkelingen in de automarkt en veranderende consumentenvoorkeuren kunnen de belastingopbrengsten of milieu- en klimaatdoelstellingen immers in relatief korte tijd onder druk komen te staan. Daarom zullen de ontwikkelingen als gevolg van de maatregelen van de Wet uitwerking Autobrief II de komende jaren scherp worden gemonitord.

Op de lange termijn vindt het kabinet het belangrijk om een volgende stap te zetten in de transitie naar emissievrij rijden. Met zorgvuldig gekozen maatregelen kan de fiscaliteit een belangrijke bijdrage leveren aan het versnellen van deze transitie. Aan de hand van de ambities uit het regeerakkoord en de toekomstige afspraken uit het klimaatakkoord gaat de staatssecretaris daarom eind 2018 aan de slag met het vormen van een visie op het stelsel van autobelastingen voor na 2020. Hierover wordt de Tweede Kamer medio 2019 geïnformeerd.

Een ander belangrijk onderwerp met betrekking tot de autobelastingen is de introductie van de nieuwe WLTP-testmethode voor het meten van de CO2-uitstoot van personenauto’s. De implementatie van de WLTP zal de komende tijd de nodige aandacht vragen. Het gaat om een zeer complexe opgave waarbij zorgvuldigheid geboden is. Na de zomer wordt de Tweede Kamer nader geïnformeerd over het proces van de implementatie van de WLTP in de BPM.

Wat betekent de bovengenoemde tussentijdse evaluatie voor de leaserijder?

Voor de leaserijder zijn er op basis van de tussentijdse evaluatie van de Autobrief II geen wijzigingen te verwachten. We verwachten nog steeds einde 2018 een run op de elektrische auto’s in het hogere segment (zoals de Jaguar I-PACE, de Tesla model S en de Tesla model X), omdat bij registratie in 2018 leaserijders nog kunnen profiteren van maximaal 60 maanden lang een gunstige fiscale bijtelling van 4% over de volledige fiscale waarde.

> Lees hier alles over bijtelling in 2019

Over de auteur


Niels

Niels

Specialist op het gebied van adverteren met betrekking tot de autobranche, shortlease & private lease. Voor meer informatie over mij of onze website, dan kunt u uiteraard contact opnemen.